۱۵ اکتبر (23 مهر) روز جهانی عصای سفید است. عصای سفید به عنوان سمبلی برای استقلال نابینایان شناخته میشود.یکی از اهداف این روز توانمندسازی نابینایان است
پایگاه خبری عصرجهان؛حامد حیدری ✒️
در کتاب آسمانی وقتی از حضرت موسی در مورد عصایش سوال شد در جواب، از مزایای فراوان آن در زندگی روزمره اش گفت.
استفاده از عصا قدمتی به اندازه خلقت اولین انسانها وکارکردهای مختلفی داشته است به طور مثال عصای دست پادشاهان یک نماد و مفهوم و عصای دست متکدیان نماد و مفهوم دیگری در ما ایجاد می کند. این طبیعی است که نابینایان هم مثل سالمندان بنابر نیاز خوداز عصا استفاده می کنند.
![](/uploads/140007/2311402071.jpg)
گفته می شود که وقتی جمیز بیگز عکاس انگلیسی در سال ۱۹۲۱ میلادی براثر حادثه ای نابینا شد عصای سفیدی را ساخت که بتواند از آن در رفت و آمد خود استفاده کند رنگ سفیدش هم به این دلیل انتخاب کرده است که برای همگان واضح وسریعا قابل دید و تشخیص است. بعدها دونفر دیگر به نامهای ناول پری و جکوپس تنبروک توانسته اند مجموعه ای از قوانینی که حقوق نابینایان را تضمین کند را تحت عنوان قوانین عصای سفید به تصویب برسانند که شورای جهانی نابینایان و یونسکو ضمن قبول آن، رسما ۱۵اکتبر هرسال را روز جهانی نابینایان اعلام نمودند.
البته آنچه امروزه از آن به عصای سفید یاد می کنیم مفهومی فراتر از کارکرد یک عصای معمولی است بلکه نماد وطرحواره ای است که به دولتمردان و شهروندان القاء می شود تا حقوق نابینایان را به رسمیت بشناسند و رعایت کنند نه از روی ترحم و دلسوزی رفتار نمایند.
افراد نابینا در درجه اول باید خود از این قوانین به منظور تضمین منافع خود آگاه باشند و سپس ضمن آگاهی بخشی عمومی فرهنگ رعایت حقوق آنها را جامعه درونی کنیم.
![](/uploads/140007/2311025671.jpg)
مثلا در جامعه ما اغلب رانندگان اطلاع ندارند که اگر فردی نابینا عصای سفید خود را به شکل افقی گرفته باشد حکم چراغ قرمز است و ملزم به توقف کامل تا عبور فرد نابینا هستند و جالبتر اینکه تخطی از این قانون تخلف و جریمه مالی دارد. متاسفانه رفتاراغلب رانندگان از روی ترحم و دلسوزی است که گاهی مایه رنجش افراد نابینا می شود.
هم اکنون بسیاری از ملل مختلف مفاد بیانیه عصای سفید را پذیرفته و بصورت قانون، تمامی یا بخشی از آنرا به مورد اجرا گذارده اند که برخی از مهمترین مواد آن را بازخوانی می کنیم:
۱) دولت موظف است که نابینایان و دیگر معلولان جسمی را تشویق کند تا درتمام امور اجتماعی و اقتصادی دولت شرکت کنند و در نتیجه به کار و اشتغال دسترسی یابند.
۲) نابینایان و دیگر معلولان جسمی، حق استفاده آزادانه از خیابانها و بزرگراهها، پیاده روها و سایر مکانهای همگانی و همینطور وسایل حمل و نقل، هتل و اماکن عمومی را دارند.
۳) رانندگانی که با وسایل نقلیه خود از خیابان میگذرند، در صورت نزدیک شدن به نابینایی که از عصای سفید یا متالیک استفاده میکند، یا اینکه سگ راهنما به همراه دارد یا از بازوبند نابینایی استفاده میکند، موظفند که احتیاط لازم را بعمل آورند تا صدمه ای به آن نابینا وارد نشود.
۴) هر شخص یا سازمانی که بخواهد بطور غیر مجاز در استفاده شخص نابینا و یا معلول از تسهیلات همگانی محدودیتی ایجاد کند، یا اینکه حقوق نابینایان و دیگر معلولان عاقل و بالغ را نادیده بگیرد، باید مجرم شناخته شود.
۵) هر سال، مسؤلین دولت باید روز ۱۵ اکتبر را بعنوان بزرگداشت عصای سفید به نحو شایسته ای ارج نهند و اهمیت قانون عصای سفید را مورد بحث قرار داده و از مردم بخواهند که رفتار معقولانه ای با معلولان داشته باشند و با همکاری صمیمانه قدمهای مؤثری برای آنها بردارند.
۶) دولت موظف است که افراد نابینا یا دیگر معلولان جسمی را در بخشهای دولتی و شعب آن و همینطور مدارس دولتی با شرایط مساوی، چون دیگر افراد اجتماع بپذیرند، مگر اینکه معلولیت خاص آنها مانع انجام کار در آن مراکز باشد.
۷) افراد نابینا و دیگر معلولان جسمی، همچون دیگر اعضای اجتماع حق دارند در کشور خود بر اساس شرایط و مقررات قابل اجرا برای همه از خانه های مسکونی آماده برای کرایه ماهانه یا اجاره سالانه استفاده کنند. البته کسی که مستغلاتش را به یک نابینا یا معلول کرایه میدهد، مجبور نیست بدین منظور تغییراتی در خانه اش بدهد یا اینکه خود را موظف به مراقبت خاصی در مورد آن فرد بداند.
۸) نابینایان و دیگر معلولان حق تام و برابر دارند که از مکانها، مزایا، تسهیلات و امتیازات وسایل حمل و نقل همگانی چون هواپیما، وسایل موتوری، قطار، اتوبوس، اتومبیلها، کشتی و دیگر وسایل نقلیه و هتل، مسافرخانه، مکانهای عمومی و مراکز تفریحی و مذهبی دیگر محلهایی که عموم مردم بدانجا جمع میشوند، استفاده کنند و اگر در بعضی شرایط محدودیتی وجود داشته باشد این محدودیت باید قانونی و قابل اجرا برای همگان باشد.
۹) هر نابینا یا نیمه بینایی حق دارد در اماکنی که در قسمت ۸ آمده است، سگ راهنما را که برای این کار تعلیم دیده است بدون الزام پرداخت وجه اضافی همراه خود داشته باشد.
سعی کنیم همیشه روز جهانی عصای سفید را با رعایت بیشتر قوانین این صنف عزیز و اگاهی بخشی به دیگران گرامی بداریم . که اگر عصای سفید را ندیدیم این ماییم که نابینای مطلق هستیم...
(۱۴۰۰/۷/۲۳)